Veri: 2026-11-19

XU030 Oynaklık Geçmişi

Gerçek işlemlerden çıkan XU030 opsiyon IV'si — günü —. Bu düzey son bir yılın gözlemleri içinde —, 2017'den beri — yüzdelik dilimde. 2017'den beri opsiyonların IV'si ile vadeye kadar sonradan gerçekleşen oynaklık arasındaki fark medyan — puan.

İşlem IV'si, en yakın vade

—

2017'den beri en düşük değere göre — puan. Vadeye — gün.

Yüzdelik dilim, son 252 gözlem

—

2017'den beri —. Uzun dönem medyanı —.

Gerçekleşen oynaklık, son 42 işlem günü

—

Vadeli uzlaşma fiyatlarının günlük getirilerinden, yıllık.

Borsa uzlaşma IV'si, 60 gün

—

Borsa'nın gün sonu oynaklık parametresi. 2025–2026'da çoğunlukla piyasanın üstünde.

IV ve gerçekleşen oynaklık, günlük

En düşük işlem IV'si — (—); Borsa'nın uzlaşma IV'si aynı vadede o gün —. 2017–2024'te iki IV birbirini yakından izliyor; 2025'ten beri uzlaşma IV'si yuvarlak bir parametreye dönüşüp piyasanın üstünde kalıyor.

  • İşlem IV'si (en yakın vade)
  • Uzlaşma IV'si (60 gün)
  • Gerçekleşen oynaklık (son 42 işlem günü)
—

Opsiyonlar sonradan gerçekleşen oynaklığa göre pahalı mıydı?

Her yıl için işlem IV'si ile o günden vadeye kadar gerçekleşen oynaklık arasındaki farkın medyanı, puan. Artı: opsiyon, sonradan gerçekleşen oynaklıktan pahalı fiyatlanmış. Bütün dönemde IV'nin sonradan gerçekleşenin üstünde kaldığı günlerin payı —. Uzlaşma IV'si (60 gün) ile sonraki 42 işlem günü karşılaştırıldığında fark medyanı — puan. 2026'da yalnız vadesi dolmuş sözleşmeler sayılıyor.

—

Yıllık özet

Yıl İşlem IV'si, medyan Uzlaşma − işlem IV'si, puan İşlem IV'si − vadeye kadar gerçekleşen, puan IV'nin üstte kaldığı günler Uzlaşma IV'si (60 gün) − sonraki 42 gün, puan

Opsiyon senaryosu

Bir sözleşme seçin; değerleme tarihi, IV ve faizi değiştirerek endeksin farklı düzeylerinde değerini ve kâr/zararını görün. Başlangıç değerleri — gün sonu uzlaşma fiyatlarından. Hesap Black-76, temettü yok.

—
  • Bugün
  • Değerleme tarihinde
  • Vadede (iç değer)
—

Endeks düzeyine göre, değerleme tarihinde (işlem maliyeti sonrası)

Endeks değişimi Endeks Vadeli Değer, puan Kâr/zarar, TL / sözleşme Delta Etkin kaldıraç

Vade ve paraya uzaklığa göre etkin kaldıraç, theta ve vega

Seçilen sözleşmenin tipi ve kullanım fiyatıyla, girilen IV ve faizle. K/F: kullanım fiyatı / o vadedeki vadeli fiyatı; %100 paranın tam üstü, alımda %100'ün altı paranın içi. Vurgulu satır seçilen sözleşmenin değerleme tarihindeki vadesi, vurgulu hücre bugünkü endeks düzeyindeki yeri. Bütün hücrelerde aynı IV kullanılır.

Etkin kaldıraç (delta × endeks / değer)

Theta, puan / takvim günü (endeks sabitken)

Vega, puan / 1 IV puanı

Yön görüşü: bütçeyle en yüksek getiri hangi opsiyonda?

Hedef endeks düzeyini, tarihini ve bütçeyi girin. Zincirdeki her opsiyon için bütçeyle alınabilecek adet, hedef tarihte değeri ve işlem maliyeti sonrası kâr/zarar hesaplanır, en yüksek kârdan sıralanır. Giriş fiyatı piyasanın satış kotasyonu; çıkış fiyatı hedefteki model değerinden bugünkü makasın yarısı düşülerek. Faiz her vadenin kendi paritesinden, komisyon yukarıdaki senaryo alanlarından.

Fiyat-oynaklık modeli

Endeks hedefe giderse (—, — işlem günü) en yakın vadenin (—) piyasa ATM IV'si bugün —, hedefte beklenen —. Bu büyüklükteki öngörülerin geçmişteki tipik sapması ±— puan.

Katsayılar (— işlem günlük ufuk, 30 günlük opsiyon için; IV değişimi = katsayı × endeks getirisi): düşüşte —, yükselişte —; — gözlem, R² —. Vade uzadıkça tepki √(30/gün) oranında azalır. Hedefte her sözleşmenin IV'si, bugünkü piyasa skew'i bu kaymayla taşınarak bulunur.

Hedef gerçekleşirse en yüksek net kâr — sözleşmesinde: — adet, maliyet —, net kâr/zarar —, bütçeye göre —. Endeks hedefe giden yolun yalnız yarısını alırsa (—) bütçeye göre —; hedef tarihte bugünkü düzeyde kalırsa —. Hedef tarihte başa baş endeks —. Hedefteki IV öngörüden — puan düşük ya da yüksek çıkarsa bütçeye göre getiri — ile — arasında.

Kullanım fiyatına göre hedefteki getiri, en iyi sözleşmenin tipinde

—

En yüksek net kâra göre ilk 12 sözleşme

Sıra Sözleşme Giriş (satış), puan Adet Maliyet Hedefte IV Hedefte değer, puan Net kâr/zarar Bütçeye göre Yarı yolda Yerinde kalırsa Başa baş endeks Satış derinliği, adet

Satış derinliği, toplayıcının gördüğü emir defterinde o fiyat ve üstündeki toplam satış adedi. Alınacak adet bunu aşıyorsa satır "yetmez" ile işaretli: o kadar sözleşme o fiyattan alınamaz, gerçek maliyet daha yüksek olur.

Tanımlar ve yöntem
  • Kaynak: Borsa İstanbul VİOP günlük bülteni (her işlem günü için bir dosya). Her XU030 opsiyon ve vadeli sözleşmesinin gün sonu uzlaşma fiyatı, ağırlıklı ortalama işlem fiyatı ve işlem sayısı.
  • Faiz ve ileri fiyat: Her gün ve vade için alım-satım paritesinden (C − P = DF·(F − K)) çıkarılır; dış faiz verisi kullanılmaz. Fiyat modeli Black-76.
  • İşlem IV'si: En az 3 işlem görmüş, vadelinin ±%3'ündeki paranın dışındaki opsiyonların gün içi ağırlıklı ortalama fiyatından çıkan IV'lerin medyanı; vadesine en az 7 gün kalan en yakın vade. Gerçek işlemden gelir, ama gün içi ortalamadır ve vadesi 7–68 gün arasında değişir. Günlerin yaklaşık %90'ında hesaplanabiliyor.
  • Uzlaşma IV'si: Uzlaşma fiyatlarından ATM IV, iki vade arasında toplam varyansla 60 güne ara değer. İşlem görmeyen sözleşmenin uzlaşma fiyatı Borsa'nın teorik fiyatıdır; bu yüzden seri Borsa'nın oynaklık parametresini gösterir. 2026'da günlerin yaklaşık dörtte üçünde tam puana oturuyor.
  • Gerçekleşen oynaklık: Vadesine 5 günden fazla kalan en yakın vadelinin günlük uzlaşma getirileri (aynı sözleşme, önceki uzlaşmaya göre), ortalama sıfır, √252 ile yıllık. "Vadeye kadar" sütunu, işlem IV'sinin vadesindeki vadelinin o günden vade gününe kadarki getirilerinden.
  • Yüzdelik dilim: İşlem IV'sinin son değerine eşit ya da altındaki gözlemlerin payı.
  • 2017 öncesi bültenler eski Excel biçiminde olduğu için alınmadı. 27 Temmuz 2020'deki endeks bölünmesi IV'yi ve getirileri etkilemez.
  • Senaryo: Endeks S, faiz r ve kalan süre τ ile vadeli F = S·erτ, iskonto e−rτ, temettü yok; fiyat Black-76. Bugünkü endeks düzeyi, uzlaşma fiyatlarının paritesinden çıkan değerdir (ileri fiyat × iskonto; vadeler arasında aynı çıkıyor). Başlangıç IV'si sözleşmenin uzlaşma IV'si, yani Borsa'nın parametresi; piyasa düzeyi için yukarıdaki işlem IV'sine bakın. Başlangıç faizi paritenin ima ettiği faiz.
  • Kâr/zarar: (değer − bugünkü uzlaşma fiyatı) × sözleşme çarpanı. Çarpan bültendeki işlemlerden (prim hacmi / fiyat × adet) 10 TL. Primin finansmanı, komisyon ve teminat dahil değil.
  • Dayanak düzeyi ve işlem maliyeti: Senaryoda değerleme tarihindeki düzey endeks ya da seçilen vadenin vadelisi olarak girilebilir; vadeli, faizle endekse çevrilir (endeks = vadeli × e−rτ). İşlem maliyeti = komisyon oranı × taban × 2 (alış ve satış); taban varsayılan olarak işlem hacmi (kullanım fiyatı × çarpan; bültendeki "işlem hacmi" de böyle hesaplanıyor), istenirse prim.
  • Yön görüşü: Her opsiyon için adet = bütçe / (satış fiyatı × çarpan + bir yön komisyon), aşağı yuvarlanır. Hedefte net kâr/zarar = adet × [(hedefteki model değeri − makasın yarısı − satış fiyatı) × çarpan − iki yön komisyon]. Getiri bütçeye göre. Başa baş, hedef tarihte net kârı sıfırlayan endeks. Bugün iki taraflı kotasyonu olmayan sözleşmeler varsayılan olarak dışarıda; kotasyonsuz sözleşmede giriş uzlaşma fiyatı, makas sıfır alınır. Satış derinliği aşılırsa gerçek maliyet daha yüksek olur.
  • Fiyat-oynaklık modeli: 2017'den beri en yakın vadelerin işlem IV'si ile aynı vadeli sözleşmenin getirisi, h işlem günlük pencerelerde: ΔIV = sabit + düzey·IV + β↓·min(r, 0)·√(30/T) + β↑·max(r, 0)·√(30/T). Endeks düşünce IV belirgin artıyor, yükselince neredeyse değişmiyor; tepki vade uzadıkça azalıyor (7–40 gün vadede −1,1, 80–130 günde −0,6). Hedefte bir sözleşmenin IV'si: bugünkü piyasa IV eğrisi (toplayıcı kotasyonlarından, para uzaklığına göre) yeni ileri fiyata göre okunur ve modelin ATM kaymasıyla taşınır. Model ortalama tepkiyi verir; R² 0,25 civarı, yani tek bir olayda IV belirgin farklı çıkabilir.
  • Duyarlılıklar: Delta endekse göre. Etkin kaldıraç = delta × endeks / değer (vadeliye göre hesaplansa da aynı çıkar); değeri kullanım fiyatının milyonda birinden küçük hücrelerde gösterilmez. Theta, endeks sabit kalırsa bir takvim gününde değer değişimi; vadelinin endekse yaklaşması dahil. Vega, IV 1 puan artarsa değer değişimi.

Veri: Borsa İstanbul VİOP günlük bülteni, — – —. Bu sayfa kendiliğinden güncellenmez; bülten her akşam bilgisayarda indiriliyor, sayfanın yenilenmesi için Claude'dan isteyin.